Een frisse blik op ouder worden
Felipe Isidro, een hoogleraar lichamelijke opvoeding, deelde zijn visie hierover via sociale media. Volgens hem ligt de sleutel tot het doorbreken van traditionele ideeën over ouder worden in het trainen van neuromusculaire competentie, niet alleen in het opbouwen van spiermassa. Veroudering zou beter omschreven kunnen worden als een “progressief verlies van biologische competentie”, waarbij de focus verschuift van uiterlijk naar functioneel behoud en zelfstandigheid op de lange termijn.
Isidro benadrukt dat de ontwikkeling van de “kwaliteit van neurale netwerken” steeds belangrijker wordt. Daarvoor is het van belang dat neuronen efficiënt de spieren kunnen rekruteren wanneer dat nodig is, omdat dat de duurzaamheid en reactievermogen van het lichaam vergroot.
Hoe fysieke achteruitgang zich ontwikkelt
Volgens Isidro verloopt fysieke achteruitgang in meerdere fases. In een vroeg stadium vertraagt de snelheid van motorische rekrutering. Die vertraging kan leiden tot desorganisatie in de intermusculaire coördinatie. In latere stadia raakt de functionele reserve aangetast (het vermogen om extra kracht of snelheid te leveren), waardoor het lichaam niet snel genoeg kan reageren als de situatie daarom vraagt. Isidro vraagt zich hardop af: “Kun je het snel activeren wanneer het ertoe doet?”
Deze belemmeringen worden pas echt zorgelijk als de maatschappij onvoldoende oefent om die functies te behouden. Veelgebruikte opties zoals “comfortabele cardio” of “eindeloze series tot falen” dragen weinig bij aan het behoud van neuromusculaire competentie, omdat zonder gerichte stimulatie van het zenuwstelsel meestal alleen vermoeidheidsreacties ontstaan.
Waarom je gericht moet trainen
Om neuromusculaire competentie te behouden, is gerichte training nodig. Volgens Isidro hoort bij een effectief trainingsprotocol het kiezen van 2,3 basispatronen, zoals kniebogen (squats), drukbewegingen (press) en roeien. Deze oefeningen voer je met een belasting waarbij 10,12 herhalingen mogelijk zijn, maar je doet er slechts 5,6 echt. Het sleutelprincipe is elke herhaling met maximale intentie richting snelheid uit te voeren in de propulsieve fase, en daarna ruime rust te nemen van 2,3 minuten tussen de sets om echte neurale aanpassing mogelijk te maken.
Herontdek wat ouder worden kan zijn
Het uiteindelijke doel van deze nieuwe aanpak van trainen en ouder worden is trainen met het oog op de toekomst: “Lichaamsbeweging is een contract met je toekomst,” zegt Isidro. Niet de leeftijd zelf vormt het probleem, maar de manier waarop we trainen. Kritisch nadenken over onze fysieke activiteiten en de doelen van onze trainingen is volgens hem belangrijk. Of het nu gaat om het simpelweg afvinken van zweet en calorieverbranding, of om het behoud van neuromusculaire competentie, Isidro vraagt ons: “Beantwoord of je activiteit de neuromusculaire competentie behoudt of dat je alleen calorieën verbrandt.”
Het beeld dat Isidro schetst, is een wereld waarin ouder worden niet per definitie een neergaande spiraal is, maar een uitdaging om functionaliteit en zelfstandigheid te behouden. Als we toch trainen, kunnen we het beter goed doen: “Aangezien je het doet, doe het goed.” Daarmee nodigen we onszelf uit om de grenzen van ons lichaam op een slimme en toekomstgerichte manier opnieuw te definiëren.